วิษุวัต หรือ "ราตรีเสมอภาค" (อังกฤษ: equinox) หมายถึง ปรากฎการณ์ที่แสงจากดวงอาทิตย์นั้นมาตั้งฉากกับเส้นศูนย์สูตรพอดี จึงทำให้ช่วงเวลาในตอนกลางวันเท่ากับเวลาในตอนกลางคืนพอดี ในหนึ่งรอบที่โลกโคจรรอบดวงอาทิตย์ ความเอียงของแกนโลกจะเลื่อนมาอยู่ในระนาบที่ได้ฉากกับตำแหน่งดวงอาทิตย์ ซึ่งที่ขั้วโลกทั้งสองนั้นจะเห็นพระอาทิตย์ทั้งวันหรือเห็นตลอด 24ชั่วโมง แต่จะเห็นอยู่ที่ขอบฟ้าเท่านั้น ซึ่งปรากฎการณ์นี้นั้นจะเกิดขึ้นเพียงปีละ 2 ครั้ง
- ศารทวิษุวัต (Autumnal equinox หรือ Fall equinox หรือ September equinox) จะเกิดขึ้นในช่วงประมาณวันที่ 22 หรือ 23 ของเดือนกันยายน ซึ่งเป็นช่วงฤดูใบไม้ร่วงของทางซีกโลกเหนือ หรือ ช่วงฤดูใบไม้ผลิของทางซีกโลกใต้
- วสันตวิษุวัต (Vernal equinox หรือ Spring equinox หรือ March equinox) จะเกิดขึ้นในช่วงประมาณวันที่ 20 หรือ 21 ของเดือนมีนาคม ซึ่งเป็นช่วงฤดูใบไม้ผลิของทางซีกโลกเหนือ หรือ ช่วงฤดูใบไม้ร่วงของทางซีกโลกใต้
